Historia TOnZ

Towarzystwo Opieki nad Zabytkami jest spadkobiercą utworzonego w 1906 r. Towarzystwa Opieki nad Zabytkami Przeszłości, które działało do 1939 r. W 1974 r. zostało reaktywowane. Początkowo była to organizacja warszawska, ale po kilku latach powstały oddziały terenowe. W 1976 r. powołano Oddział Warszawski a w 1983 r. jako jedenasty powołano Oddział Łódzki. Zarząd Główny TOnZ 16 grudnia 1983 r. przyjął jednocześnie wtedy pierwszych 21członków. Spośród nich są nadal z nami Jan J. Zienkiewicz (inicjator powstania Oddziału, jego pierwszy prezes) – leg. nr 1, Andrzej Danowski – nr. 2, Mirosław Zbigniew Wojalski – nr 3, Zofia Radzikowska – nr. 4, Ryszard Poradowski – nr 7, Zdzisław Jasiński – nr 11, Jerzy Wojnarowski – nr 14, Wojciech Walczak – leg. nr 17.

Działalność członków w oddziale początkowo polegała na poznawaniu obiektów zabytkowych Łodzi i ich wnętrz metodą bezpośredniego oglądu. Na spotkaniach z ich użytkownikami i specjalistami konserwacji zabytków poznawano problemy utrzymania, konserwacji, a także dzieje danego obiektu i jego znaczenie dla historii i kultury miasta i kraju.

Organizowaliśmy wtedy także otwarte zebrania m.in. z Jerzym Waldorffem na temat opieki nad zabytkami Cmentarza Powązkowskiego (dopiero po latach, w 1995 r. zaowocowało to utworzeniem pod przewodnictwem Stanisława Łukawskiego działacza naszego oddziału TOnZ Społecznego Komitetu TOnZ dla Opieki nad Starymi Cmentarzami Łodzi, z którego wyodrębniło się samodzielne Towarzystwo Opieki nad Starym Cmentarzem przy ul. Ogrodowej a którego pierwszym prezesem został Stanisław Łukawski).
Inne spotkanie poświęcone było poznaniu problemów zabezpieczania zabytków przed kradzieżami i niszczeniem.
Słuchaliśmy też Wiesława Stępnia, który mówił o poznawaniu zabytków przy pomocy zdjęć lotniczych, poznawaliśmy problemy konserwacji mozaiki z pałacu J. Kindermana Piotrkowska 137 i mauzoleum Poznańskiego na cmentarzu żydowskim przy ul. Brackiej przedstawiane przez Jana Potza. Ciekawa była sesja „Sąd nad łódzką secesją”, którą red. Bogdan Zalewski z Telewizji Łódź przypisał Towarzystwu Przyjaciół Łodzi, bo nie wiedział, że istnieje Towarzystwo Opieki nad Zabytkami.

Ilość członków początkowo rosła, było nas w 1989 r. ponad 50, i choć nadal urządzaliśmy spotkania, wycieczki, prelekcje, to zaczęła się zmniejszać i zmniejszała się też aktywność członków i działaczy, nie przybył żaden nowy członek. Tak mijały lata. Pewne ożywienie nastąpiło od połowy lat 90. XX w. W marcu i czerwcu 1995 r. przyjęliśmy pierwszych od 7 lat („chudych” lat ) nowych członków i od tego momentu ilość członków systematycznie rośnie, obecnie jest nas ponad 700 w tym ponad 100 młodzieży zrzeszonej w szkolnych kołach TOnZ, w kole w Pałacu Młodzieży i terenowym kole Przyjaciół Dawnego Młynarstwa. W spotkaniach zawsze uczestniczyło od kilkunastu do kilkudziesięciu osób i te osoby miały się dzielić z łodzianami swoją wiedzą. Metoda to bardzo dobra, ale nieefektywna, ponieważ z tych spotkań i rozmów nie pozostawał żaden ślad materialny. Verba volant, scripta manent. Postanowiliśmy zatem dokumentować, utrwalać, a nawet publikować zdobyte informacje, a także pewne opracowania, aby w ten sposób dotrzeć do większej grupy łodzian. Udało nam się to. Pierwszym drukiem (jako nr 1 „brązowej biblioteczki”) był liflet wydany w 1994 r. w nakładzie 1500 egz. To plakat-składanka „Zabytki Łodzi” zawierający nie tylko grafikę autorstwa Leonarda Grabowskiego („Łódź pełna zabytków”), ale też obszerne teksty i daty z dziejów Łodzi oraz wykazy zabytków pogrupowane wg rodzajów, autorstwa Mirosława Z. Wojalskiego i Ryszarda Poradowskiego. Także reprodukcje ilustracji z książki Oskara Flatta (1853 r. „Opis miasta Łodzi pod względem historycznym, statystycznym i przemysłowym”) zestawione ze zdjęciami pokazującymi obecny stan tych samych obiektów, oraz informacje o TOnZ.
Potem był maleńki informator o Starym Cmentarzu przy ul. Ogrodowej przygotowany okazjonalnie na coroczną wycieczkę dla łodzian po tym Starym Cmentarzu 1 listopada 1995 r. a wydany dzięki sponsorowi (Firma H. Skrzydlewska). Zwiedzanie Starego Cmentarza przy ul. Ogrodowej organizujemy w przeddzień Święta Zmarłych corocznie od 20 lat.

Zaplanowaliśmy ponadto długofalową akcję wydawniczą: serię książek bardzo popularnych, a jednocześnie prezentujących rzetelną wiedzę o zabytkach Łodzi, każda 96 stron formatu A-5, z monochromatycznymi ilustracjami archiwalnymi i współczesnymi, każda w nakładzie 1500 egz., wszystkie w jednolitej szacie edytorskiej, tworzące serię „Biblioteczka brązowa TOnZ Łódź” co rok jedna publikacja.

„Stare fabryki Łodzi” były pierwszą książką z tej serii (choć nosiła numer 2 „brązowej serii”). Następne, w 1997 r. to: „Łódzka secesja” i „Pałace Ziemi Obiecanej”, wszystkie trzy wydane z dotacji Generalnego Konserwatora Zabytków, dzięki staraniom Zarządu Głównego Towarzystwa Opieki nad Zabytkami. Potem, w 2000 r. była „Księży Młyn” wydana z funduszy Urzędu Miasta Łodzi i Biura Miejskiego Konserwatora Zabytków. Także dwa wydania „100 lat tramwajów łódzkich”, po raz pierwszy w naszej serii poświęconego zabytkom techniki. Pierwsze wydanie ukazało się dzięki przydzieleniu odpowiednich funduszy przez Urząd Miasta Łodzi. Kolejny tomik to „Gmachy użyteczności publicznej dawnej Łodzi” autorstwa Krzysztofa Stefańskiego też z funduszy Urzędu Miasta Łodzi – Wydziału Kultury i Ochrony Zabytków. Następny tomiki to „Łódka i inne rzeki łódzkie”, której II wydanie dofiansował WFOŚiGW w Łodzi. Został on w 2003 r. nagrodzony III Nagrodą na Ogólnopolskim Przeglądzie Książki Krajoznawczej w Poznaniu.

Materiały sesji Europejskich Dni Dziedzictwa „Dzieje poczty w Łodzi” we wrześniu 2001 r. stały się tematem następnego tomiku, którego druk sponsorowała Dyrekcja Okręgu Poczty w Łodzi. Następnie wydaliśmy „Od Fiszera do Pegaza. 123 lata z dziejów jednej księgarni. Księgarnie łódzkie okresu międzywojennego” Janiny Krakowiak. Sponsorem tej publikacji były dwie osoby: Pani Wacława Skrzetuska łodzianka i Paweł Pawłowski, łodzianin, którego losy wojny rzuciły do Anglii oraz jedna instytucja – Oddział Okręgowy Narodowego Banku Polskiego.
Ostatnią publikacją z września 2005 r. jest Waldemara Bieżanowskiego „Z dziejów kanalizacji i wodociągów łodzkich” (nr 12 z „serii brązowej”) która nie ukazałaby się, gdyby nie sponsorowanie jej druku przez Pana Antoniego Korościka wł. firmy „Oltom”, choć po wydrukowaniu duże zainteresowanie wykazał Zakład Wodociągów i Kanalizacji w Łodzi Sp. z o.o.
Przygotowujemy szereg dalszych publikacji o dziejach i zabytkach Łodzi z serii „brązowej”.

Spoza serii „brązowej” małą publikację „Zabytki Łodzi na ekslibrisach” Kazimierza Zbigniewa Łońskiego i Mirosława Zbigniewa Wojalskiego, „O niektórych łódzkich szkołach” Mirosława Zbigniewa Wojalskiego – obie dla uczczenia XV – lecia Łódzkiego Oddziału Towarzystwa Opieki nad Zabytkami w ramach uroczystości w grudniu 1998 r., sponsorowane przez „Wograf” i „Pollenę-Ewę”. W 2001 r. publikację „Zabytki Łodzi na rysunkach uczniów liceum plastycznego” której druk sponsorowała drukarnia „Terebint” J. Nowacki, P. Turkowski oraz „Zabytki Łodzi, Zamościa i innych miast. Grafiki Kazimierza Z. Łońskiego”. Także „Stare tramwaje na ekslibrisach K. Z. Łońskiego”. Także I wydanie publikacji Mirosława Wojalskiego „Cmentarz Żydowski w Łodzi. Krótki przewodnik”. Ostatnią publikacją jest „Łódzkie zabytki. 21 grafik Kazimierza Zbigniewa Łońskiego z opisami Mirosława Zbigniewa Wojalskiego”.
O zabytkach Łodzi mówi się także w pierwszym komiksie z dziejów Łodzi Barbary Konieckiej „O Elizie i jej Łodzi”.
Przez 5 lat organizowaliśmy konkurs fotograficzny dla młodzieży szkolnej „Zabytki Łodzi”. Ostatnia edycja była w 2003 r. i pozostał po niej znakomity katalog którego druk sponsorował P. Antoni Korościk wł. Firmy „Oltom”.

Zorganizowaliśmy w 1998 r. po raz pierwszy w Łodzi „Europejskie Dni Dziedzictwa” n.t. „Zabytkowe obiekty przemysłowe Łodzi” i „Muzea w zabytkowych kompleksach przemysłowych Łodzi”. Uczestniczyli w nich oprócz łodzian także przedstawiciele Lyonu, Stuttgartu, Strassburga, Chemnitz i Wilna. Materiały posesyjne zostały wydane w postaci publikacji. Następne EDDz w 1999 r. poświęcone były też tematyce przemysłowej – współczesnej adaptacji zabytkowych obiektów przemysłowych. EDDz w 2000 r. wyjątkowo poświęcone były przeszłości okolic Łodzi, grodziskom w Skoszewach i Tumie, zabytkom romańskim Tumu k/ Łęczycy. EDDz w 2001 r. miały tematykę „Dzieje poczty w Łodzi”, w 2002 r. zwiedzaliśmy Archiwum Państwowe w Łodzi w klasycystycznym ratuszu sprzed 175 lat. W 2003 r. „Co zostało ze starej fabryki Ludwika Geyera w rok po ogłoszeniu upadłości tych najstarszych łódzkich zakładów przemysłu bawełnianego”. W 2004 r. poznawaliśmy nie tylko ciekawostki Rudy Pabianickiej ale i jakie rozrywki były dawniej udziałem łodzian na przykładzie Rudy Pabianickiej. W 2005 r. zapoznaliśmy się z projektem rewitalizacji i przystosowania do nowej funkcji starych zakładów Izraela Poznańskiego przy ul. Ogrodowej jako obiekt Manufaktura i postępami prac które w tym kompleksie prowadzi firma Apsys.
Organizowaliśmy w Rezydencji Księży Młyn wraz z Rezydencją sesje popularnonaukowe „Nie tylko Księży Młyn. Architektura. Ludzie. Ogrody”, „Wodą i wiatrem, czyli rzecz o młynach i wiatrakach starej Łodzi”, „Zieleń Łodzi” i inne.

Jesteśmy od 18 lat współorganizatorami (wraz z Komisją Opieki nad Zabytkami Łódzkiego Oddziału PTTK) corocznych Łódzkich Dni Opieki nad Zabytkami. Te w 1999 r. miały wiodący temat „Zabytkowe siedziby banków łódzkich” (m.in. zwiedzaliśmy wnętrze Okręgowego Oddziału NBP przy al. T. Kościuszki 15), w 2000 r. służyły poznaniu zabytkowych obiektów instytucji użyteczności publicznej – elektrowni i gazowni, 2001 r. tramwajów, w 2002 r. zwiedzaliśmy pierwszą, najstarszą fabrykę – „Białą Fabrykę” Ludwika Geyera i zbiory umiejscowionego w niej Centralnego Muzeum Włókiennictwa.
W 2003 r. zwiedzaliśmy wnętrza pałacu Biedermana przy ul. Franciszkańskiej odrestaurowanego na potrzeby Uniwersytetu Łódzkiego, gdzie zajęcia mają studenci historii sztuki.
W 2004 r. „Tradycje Łodzi filmowej” połączone ze zwiedzaniem PWSTTViF
W 2005 r. Historie szpitali łódzkich do 1945 r., zaś w drugim dniu zwiedzaliśmy szpitale Anny Marii czyli obecnie dr Janusza Korczaka powstały 100 lat temu oraz szpitał św. Anny obecnie dr Karola Jonschera powstały 125 lat temu.
W 2002 r. w cyklu 7 wycieczek z przewodnikami, znawcami dziejów i zabytków Łodzi poznawaliśmy ulicę Piotrkowską. W następnych latach poznawaliśmy zabytki Starego i Nowego Miasta, ulicy Pomorskiej, ulicy Narutowicza, ulicy Wólczańskiej.
Na odczytach poznawaliśmy twórczość wybitnych łódzkich architektów: Hilarego Majewskiego, Gustawa Landau-Gutentegera czy Wiesława Lisowskiego.
Zamierzając sprostać wyzwaniu intelektualnemu, jakie niesie ze sobą Internet i aby dotrzeć z ideą ochrony zabytków do młodzieży i ludzi młodych, założyliśmy przed prawie 10 laty swoją stronę w internecie. Miała różne adresy i różnych opiekunów (m.in. www.tonz.abc.pl., O Łódzkim Oddziale Towarzystwa Opieki nad Zabytkami przeczytamy także w witrynie internetowej www.ekslibrisy.lava.pl i www.wojalski.pl

Wspólnie z Widzewską Galerią Ekslibrisu na Widzewie-Wschodzie WGE urządziliśmy kilka wystaw ekslibrisów np. „Zabytki Łodzi na ekslibrisach” czy „Ekslibrisy członków TOnZ autorstwa prof. Anny Czapskiej Członka Honorowego TOnZ”, Zabytki Łodzi, Zamościa i innych miast. Grafiki Kazimierza Zbigniewa Łońskiego”.
Wraz z Śródmiejskim Forum Kultury urządziliśmy wystawę „Kartografia Łodzi. Mapy i plany miasta”.
Z każdej z wystaw pozostały katalogi.
Odznaką „Za Zasługi dla Miasta Łodzi” zostało odznaczonych 9 członków naszego Oddziału. Członkowie naszego Oddziału: Andrzej Danowski, Wiesław Kaczmarek, Andrzej Wentel zasiadają (niektórzy od kilku już kadencji) we władzach naczelnych Towarzystwa, a Mirosław Wojalski zasiadał 4 kadencje w GKR.
Łódzki TOnZ obchodził 20. rocznicę swojego powstania w grudniu 2003 r. sesją w Rezydencji Księży Młyn p.n. „20 lat opieki nad zabytkami w Łodzi. Czy warto było?” Słuchacze odpowiedzieli, że warto było, i że trzeba nadal edukować łodzian aby wiedzieli, jakie mają cenne zabytki postindustrialne w Łodzi i że należy je chronić przed rozbiórkami, które są teraz coraz częstsze. Z tej okazji wydaliśmy publikację „20 ekslibrisów z zabytkami Łodzi dla 20 łodzian – członków TOnZ w 20 – lecie TOnZ w Łodzi” której druk sponsorował Pan Antoni Korościk właściciel firmy „Oltom”, opracował do druku nieodpłatnie Mirosław Zbigniew Wojalski a ekslibrisy wykonał bez wynagrodzenia Kazimierz Zbigniew Łoński z Zamościa, członek TOnZ w naszym Oddziale.
15 lutego 2004 r. braliśmy udział w Festiwalu ludzi z pasją w ŁDK pod hasłami: „Naszą pasją jest poznawanie zabytków Łodzi” oraz „Naszą pasją jest zbieranie ekslibrisów z zabytkami Łodzi” Organizacja wiceprezes Mirosław Z. Wojalski. Dyżury: Jadwiga Kołodziuk, Grażyna Podgórska, Mirosław Z. Wojalski
Ukazało się 9 kart graficznych „Zabytki Łodzi I”. Grafiki Kazimierza Z. Łońskiego z opisami i informacją o TOnZ. Przygotowanie do druku wiceprezes Mirosław Z. Wojalski
18 kwietnia 2004 r. w Międzynarodowym Dniu Zabytków Telewizja Łódź wyemitowała informację o działaniach Oddziału w ochronie i propagowaniu zabytków Łodzi (opowiadał „w terenie” przed pałacem Juliusza Kindermana wiceprezes Mirosław Z. Wojalski)
Nasi delegaci brali udział w kolejnym Walnym Zebraniu Delegatów w Warszawie w 2004 r. 3 delegatów weszło w skład władz naczelnych TOnZ: Andrzej Danowski, Wiesław Kaczmarek, Andrzej Wentel.

W 2004 r. odbyły się następujące spotkania ogólne członków i sympatyków TOnZ:

10 II (wtorek) godz. l630 ul. Wigury 12a w Łodzi. Zebranie sprawozdawcze oraz wybory plenarne delegatów na Walny Zjazd Delegatów IV-2004 r. Prowadził i sprawozdanie za 2003 r. wygłosił wiceprezes Mirosław Z. Wojalski obecnych 88 członków TOnZ + II część zebrania: „Szkice o włókiennictwie” – Andrzej Wentel
19 III Willa Herbsta, Księży Młyn Sesja: 20 lat TOnZ w Łodzi – Czy było to potrzebne? Organizacja Iza i Inga Nowakowskie, Prezes Wiesław Kaczmarek, wiceprezes Mirosław Z. Wojalski. Uczestnicy sesji zebrali kwotę 192,50 zł tytułem darowizny na cele wydawnicze TOnZ
13 IV Zebranie ogólne + „Rodzina Geyerów” obecnych 33 czł. TOnZ Planowana na 17 i 18 IV odpłatna wycieczka autokarowa „Cmentarze wojenne Ziemi Łódzkiej” nie doszła do skutku z powodu zbyt małej ilości chętnych, co spowodowałoby zbyt wysokie koszta uczestnictwa.
2 V Zwiedzaliśmy zabytki Nowego Miasta. Prowadziła Mira Brzozowska
8 V Wycieczka do Wielunia i Ożarowa. Odpłatna wycieczka autokarowa wspólnie z KOnZ PTTK Łódź Organizowała Inga Nowakowska
16 V Zwiedzaliśmy zabytki Starego Miasta. Prowadził Robert Szewczyk
30 V Zwiedzaliśmy zabytki ulicy Pomorskiej. Prowadziła Mira Brzozowska
6 VI (niedziela) Zwiedzaliśmy zabytków sztuki sepulkralnej Starego Cmentarza przy ulicy Ogrodowej. Zbiórka przy bramie części katolickiej. Prowadził wiceprezes Mirosław Z. Wojalski
8 VI Zebranie ogólne + „Szkice o włókiennictwie” cz. 2
13 VI (niedziela) Zwiedzaliśmy zabytki ulicy Narutowicza. Prowadził wiceprezes Mirosław Z. Wojalski
20 VI (niedziela) Zwiedzaliśmy zabytki cmentarza żydowskiego. Prowadziła Mira Brzozowska i wiceprezes Mirosław Z. Wojalski, obecnych 18 członków TOnZ + 21 sympatyków
11 IX udział w organizowanych corocznie przez Widzewskie Domy Kultury „Dniach Tuwima”. Tym razem w Parku Helenów i o dziejach i osobliwościach 130-letniego parku mówił wiceprezes M. Z. Wojalski
24-26 IX Europejskie Dni Dziedzictwa poświęcone Rudzie Pabianickiej. Organizował Prezes Wiesław Kaczmarek. 24 IX Sesja w Domu Kultury ul. Sopocka 3/5; istnieje bogaty serwis fotograficzny z imprezy – obecnych 18 członków TOnZ + ok. 50 mieszkańców Rudy; sobota 25 IX wycieczki prowadził Bogumił Zawadzki; niedziela 26 IX piknik na Stawach Stefańskiego organizował Prezes Wiesław Kaczmarek.
10 X Spacer z przyrodnikiem po Parku Sienkiewicza; Zabytki ulicy Sienkiewicza. W zastępstwie chorej Ingi Nowakowskiej prowadził wiceprezes Mirosław Z. Wojalski Obecnych 14 członków TOnZ + ok. 10 sympatyków – istnieje dokumentacja fotograficzna imprezy – fotografował Prezes Wiesław Kaczmarek
12 X stałe spotkanie członków i sympatyków TOnZ Temat: Lista zabytków UNESCO Referował Andrzej Wentel, obecnych 30 członków TOnZ
24 X 11.00 Zwiedzanie zabytków sztuki sepulkralnej Starego Cmentarza przy ul. Ogrodowej. prowadził wiceprezes Mirosław Z. Wojalski, włączyła się Łucja Robak obecnych 28 członków TOnZ
Pomoc w kweście – zebraliśmy na tym spotkaniu ponad 200 zł
17 XI Wykład Andrzeja Danowskiego o zabytkowej architekturze (barok, rokoko)
10 i 11 XII Łódzkie Dni Opieki nad Zabytkami organizowane wspólnie z PTTK „Historia kinematografii w Łodzi” zorganizowała i prowadziła Inga Nowakowska (10 XII 16.30 sesja w Muzeum Kinematografii i PWSTFiTV obecnych tylko 7 członków TOnZ zaś 11 XII zwiedzanie PWSTFiTV w pałacu Oskara Kona obecnych 29 członków TOnZ + 39 sympatyków którzy podpisali listę obecności + grupy dzieci szkolnych w dość dużej ilości, choć bez statystyki mimo, że było ich ponad 100).
Na pokrycie kosztów obsługi przez PWSFTViT (p. Jagiełło oprowadzał bezpłatnie, ale operator filmów nie) uczestnicy zaofiarowali 54,99zł. Pozostało 4,99zł
14 XII było stałe spotkanie członków i sympatyków TOnZ – obecnych 40 członków TOnZ
Dyskusja panelowa: Wojewódzki Konserwator Zbytków B. Podgarbi, prof. Tadeusz Markowski UŁ, dr Jacek Jacek Wesołowski Instytut Architektury i Urbanistyki PŁ – „Planowane działania w zakresie rewitalizacji – szanse i zagrożenia”.

Prezes Wiesław Kaczmarek brał udział w spotkaniach Kolegium Konsultacyjnego przy Instytucie Architektury i Urbanistyki PŁ. Udział w spotkaniach konsultacyjnych PROREVITA (www.prorevita.pl) – zintegrowanego programu rewitalizacji centrum miasta, którego opracowanie Prezydent miasta zlecił naukowcom z łódzkich uczelni. Na terenie UMŁ odbywały się prezentacje (konsultacje społeczne). Dwukrotnie uczestniczył w nich Prezes TOnZ.
Występowaliśmy kilkakrotnie w Telewizji Łódź i Radiu Łódź w sprawie łódzkich zabytków z interwencjami i w audycjach edukacyjnych. Wywiadów o łódzkich zabytkach Telewizji „Toya” udzielali: Inga Nowakowska i Mirosław Wojalski. Wiceprezes Mirosław Wojalski wziął udział w audycji na żywo Radia Łódź „Rozmowy przy śniadaniu” o problemach ochrony zabytków Łodzi.
Ponadto reprezentowaliśmy TOnZ w kilku gremiach opiniotwórczych w Łodzi w tym np. podczas dyskusji zorganizowanej przez „Politykę” podczas „Festiwalu 4 kultur” pod wymownym tytułem „Burzyć czy chronić”.

W 2005 r. mieliśmy kilkanaście spotkań m.in. na tematy:

8 II Zebranie sprawozdawcze oraz rozpoczęcie tematyki zabytków związanych z rodami niemieckiego pochodzenia.
9 III i 4 V Spotkania edukacyjne: Style architektury. Prowadzenie: A. Danowski
12 IV zebranie ogólne + „Niemieckie ślady w Łodzi”, film oraz prezentacje zaproszonych gości
18 IV w Międzynarodowym Dniu Ochrony Zabytków było spotkanie na temat – zabytkowe dziedzictwo mecenatu w oświacie i edukacji łódzkich fabrykantów z przełomu XIX i XX w.
8 V Spotkanie w terenie „Zabytki związane z rodami pochodzenia niemieckiego”. Zbiórka – przy secesyjnej willi Rudolfa Kindermana ul. Wólczańska 31. Prowadziła M. Brzozowska
29 V Poznawanie zabytków sztuki sepulklarnej Starego Cmentarza przy ulicy Ogrodowej na części katolickiej prowadził Zdzisław Kaczyński i Mirosław Z. Wojalski.
12 VI Z przyrodnikiem poznawaliśmy Park Źródliska I i II. i Palmiarnię.
14 VI w siedzibie oddziału Zebranie ogólne + „Widoki dawnej Łodzi”,
23 X Tradycyjne coroczne po raz 21 poznawanie zabytków sztuki sepulklarnej Starego Cmentarza przy ul. Ogrodowej tym razem na części ewangelickiej prowadził Mirosław Z. Wojalski
27-28 X Byliśmy współorganizatorami Drugiego Ogólnopolskiego Seminarium promującego Zabytki Przemysłowe i Kolejowe jako Atrakcje Turystyczne pod patronatem Wojewody Łódzkiego. Pierwszego dnia obrady były poświęcone zabytkom przemysłowym i problemom Księżego Młyna, w tym także przypomnieniu, że w czerwcu 2003 r. byliśmy współorganizatorami Pikniku na Księżym Młynie i wtedy zorganizowaliśmy przejazd zabytkowymi wagonami kolejowymi ciągnionymi kilka kilometrów przez zabytkowy parowóz, po szynach kompleksu Scheiblera, a teraz to już niemożliwe, bo szyny w głównej mierze rozkradziono a w części sprzedano.
Drugiego dnia – zabytki kolejowe Polski i Europy jako atrakcje turystyczne. Prym wiedli Anglicy skupieni w FEDECRAIL – European Federation of Museum- and Tourist Railways.
Obradowaliśmy w Centralnym Muzeum Włókiennictwa. ul. Piotrkowska 282
9-10 XII Łódzkie Dni Opieki nad Zabytkami „Historia łódzkiego szpitalnictwa” Referaty wygłosili: Mirosław Z. Wojalski o powstawaniu łódzkich szpitali oraz dr Magdalena Bednarkiewicz z Instytutu Architektury Politechniki Łódzkiej „Budownictwo szpitalne II Rzeczpospolitej”
14 XII Zebranie ogólne na którym mówiliśmy o sukcesach i niedociągnięciach naszego działania i potrzebie aktywizacji członków i działaczy, aby na następnym zebraniu sprawozdawczo-wyborczym 8 lutego wybrać najlepszych działaczy do nowego Zarządu i opracować najlepszy harmonogram działań.
Mówiliśmy także o wynikach akcji wpłacania 1% podatku na rzecz TOnZ w 2005 r. (wpłaciło 21 osób na ogólną kwotę ponad 1500 zł). Zachęcaliśmy do kontynuowania akcji w 2006 r.
Zachęcaliśmy do prenumerowania miesięcznika „Spotkania z Zabytkami” bardzo mało prenumerujemy – kilku członków prenumeruje indywidualnie, 10 poprzez Oddział, rozprowadza skarbnik kol. Jacek Biernacki.

W 2006 r. obchodziliśmy 100 – lecie powstania Towarzystwa Opieki nad Zabytkami Przeszłości.


Zobacz Towarzystwo Opieki nad Zabytkami w Łodzi na Facebooku